Ciało dziecka – wpływ rodziny na rozwój wizerunku ciała

Teoria społecznego uczenia się zakłada, że rodzice są ważnymi przedstawi­cielami procesu socjalizacji. Wpływają na wizerunek ciała swoich dzieci po­przez modelowanie zachowań oraz kształtowanie ich opinii.

Rodzice odgrywają w tym kontekście potrójną rolę: po pierwsze, stanowią wzór nawyków żywieniowych oraz postaw wobec proble­mów atrakcyjności fizycznej, po drugie, wygłaszają pozytywne bądź negatywne opinie o wyglądzie dzieci, zachęcając je nieraz do zmiany wyglądu, a po trzecie – stanowią naturalne środowisko wsparcia, kiedy dziecko zdradza przejawy ne­gatywnego wizerunku ciała lub cierpi na zaburzenia odżywiania.

Wizerunek ciała obejmuje, z góry przyję­te, wyobrażenia rodziców o tym, jakiej płci dziecko chcieliby mieć i jak pragnę­liby, aby dziecko wyglądało. Zachowania rodziców mają wpływ na kształtowanie się wizerunku ciała dzieci już od okresu niemowlęctwa. Kiedy noworodek przyjdzie na świat, rodzice będą witać je z radością, jeśli zaistnieje wystarczająco duże podobieństwo między ich idealnym wyobrażeniem a aktualnym wyglądem dziecka. Potrzeby emo­cjonalne dziecka realizowane będą wówczas przez najbliższych i wywoływać będą u niego pozytywne uczucia, które są podstawą prawidłowego wizerunku ciała.

Oczekiwania jakie rodzice mają wobec swojego nienarodzonego jeszcze dziecka (uroda, podobieństwo do pozostałych członków rodziny, brak fizycz­nych mankamentów) kontynuowane są w następnych latach jego życia poprzez postawy rodzicielskie, komentarze i zachowania. Na kształtowanie się własnego wizerunku wpływ mają pochwały i nagany ze strony ro­dziców. Przez wszystkie lata rozwojo­we dzieci internalizują sposób w jaki są dotykane, w jaki się o nich rozmawia oraz to czy są akceptowane czy odrzucane przez członków rodziny.

Dzieci uczą się ważnych elementów wizerunku ciała od swoich rodziców. To oni często przekazują dzieciom informacje o tym, że są za grube lub za chude. W ten sposób aktywnie zachęcają je do zmiany wyglądu. Rodzice nie powinni pozwalać na negatywne komentarze dotyczące wyglądu fizycznego ich dziecka, wręcz przeciwnie, powinni nauczyć dziecko, jak powinno reagować w momencie docierania do niego negatywnych uwag ze strony otoczenia.

Także postawy rodziców wobec żywienia mają ogromny wpływ na kształtowanie się później­szych zaburzeń jedzenia u dzieci. Nadmierna koncentracja rodziców na jedze­niu we wczesnym okresie życia dziecka jest istotnym czynnikiem występowa­nia zaburzeń odżywiania oraz uzależnień. Z drugiej jednak strony to rodzina powinna być największym wsparciem w momencie, gdy już do takowych zaburzeń dojdzie. Rodzicie właśnie powinni promować model zdrowego postrzegania siebie.

 

Anna Karcz – psycholog, terapeuta pedagogiczny

Bibliografia:

Brytek-Matera A. (2008).Obraz ciała – obraz siebie. Wizerunek własnego ciała w ujęciu psychospołecznym. Warszawa: Wydawnictwo Difin.

Głębocka A. (2009). Niezadowolenie z wyglądu a rozpaczliwa kontrola wagi. Kraków: Oficyna Wydawnicza Impuls.

Głębocka, A., Kulbat, J. (2005). Czym jest wizerunek ciała? W: A. Głębocka, J. Kulbat (red.), Wizerunek ciała. Portret Polek (s.9-28). Opole: Wydawnictwo Uniwersytetu Opolskiego.

Anna Karcz

Jestem psychologiem dziecięcym i specjalistą terapii pedagogicznej. Specjalizuję się w pracy z dziećmi i młodzieżą oraz rodzicami. Dzieciom towarzyszę w przeżywanych trudnościach oraz pomagam w wyrażaniu emocji z nimi związanymi.

Dodaj komentarz

  • (Twój adres email nie zostanie opublikowany)

Wyrażam zgodę na przechowywanie danych osobowych i przetwarzanie ich poprzez przypisanie treści komentarza do adresu e-mail.